Gerçekleştirilen çalışma neticesinde tüketicilerin neden veganlığa geçiş yaptıklarını, hangi ürünleri beğendiklerini ve beğenmediklerini ve hatta (bu bağlamda) favori süpermarketlerinin neler olduklarını gösteren birtakım sonuçlara ulaşıldı.

3 hafta süren anket çalışmasında 8300’den fazla kişinin katılımıyla ulaşılan sonuçlardan derlediklerimizi aşağıda sizinle paylaşıyoruz.W

Kimler “vegan vb. kimlik ve yaşam tarzlarına sahip” ve neden?

Bahse konu “vegan” spektrum içerisine giren katılımcıların %65’i kendilerini vegan olarak sınıflandırırken sadece %11’i bitki-bazlı tüketici ifadesini seçiyor ve %8’i ise vejetaryen terimini kendine daha yakın bulmakta.

Vegan spektrumun %85’ini kadınlar ve %64’ünü 25-54 yaş arasındaki kişiler oluşturmakta.

Bitki bazlı terimini seçen kişilerin bu kimlik/yaşam tarzı anlayışı görece yeni ve son zamanlarda çok daha popülerleşme eğiliminde, zira bu terimi seçenlerin %34’ü son bir yıldan kısa bir süredir böyle bir yaşam tarzına yönelmiş bulunmakta. 5 yıldır bu yaşam tarzını benimseyenlerin oranı ise kendi içinde %12.

Kendini vegan veya bitki-bazlı terimiyle ifade edenlerin %75’i son 5 yıl içerisinde söz konusu anlayış ve yaşam tarzını benimsemiş. Başka bir deyişle, günümüz veganlarının (ve hayvan bazlı ürün tüketmeyen tüketicilerinin) %75’i 5 yıl öncesine kadar hayvan bazlı ürün tüketen kişilermiş.

Genel değerlendirmede ifade edildiğinde, günümüz veganlarının %71’i “hayvanlar için etik sebeplerle” vegan olmuş. Ancak son bir yılda vegan olanların vegan olma nedenlerine bakıldığında (görece yeni veganların motivasyonları incelendiğinde), %39’unun çevreci (ekolojik) kaygıları en önemli sebep olarak gördükleri sonucuyla karşılaşılmakta.

Dahası, son 6 ayda vegan olanların da %36’sı vegan olmaktaki en büyük motivasyonları olarak sağlıklı olma hedeflerini belirtmiş.

Özetle, etik sebeplerle vegan olanlarla karşılaştırıldığında, sağlık için ve çevreci sebeplerle vegan olanların oransal artışı son yıllarda ve giderek çok daha fazla ivme kazanmakta.

Yararlanılan kaynak:
https://vegconomist.com/studies-and-numbers/results-of-vegan-food-livings-big-vegan-survey-2019-revealed/

Kimler vegan oluyor ve neden? (yeni araştırma) yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Fox çocuklarının hayvanlara hiçbir biçimde zarar vermemek gibi bir hassasiyete sahip olduklarını, öyle ki yanlışlıkla bir karıncayı ezmekten de dikkatle kaçınan bir anlayış içerisinde yaşadıklarını belirtti.

Çocuklarının “kendileri olmalarını” istemesi dolayısıyla onları yönetmekten her bakımdan ve özellikle farkında olmaksızın mikro düzeylerde bile yönetme yaklaşımından kaçındığını söyleyen 33 yaşındaki sinema oyuncusu çocuklarının veganlığı kendilerinin seçtiğini ve kendisinin de çocuklarının bu seçimlerine büyük bir memnuniyetle saygı gösterdiğini (ve destek verdiğini) ifade ediyor.

Söz konusu özgürlük alanına -Noah’nın giydiği ve medyada çok sık yer verilen renkli elbiselerine de atıfla- sorunlu toplumsal cinsiyet rollerini besleyen kalıp tarzlara aykırı biçimde giyinmek istemelerinin de dahil olduğunu sözlerine ekledi.

Kaliforniya’da gittikleri bu özel okulda hayvansal içerikli ürünlerle beslenmeye hiçbir biçimde zorlanmaksızın diledikleri vegan ve sağlıklı menülerle gıda ihtiyaçlarını karşılayabildikleri gibi çocuklara sunulan tüm yiyecek ve içecek seçenekleri sürdürülebilirlik kriterlerine de uygun!

Vegan ve organik beslenmenin yanı sıra, bütünüyle ekolojik bir anlayışın hakim olduğu okulda öğrencilerin küçük yaşlardan itibaren yiyecekleri kendileri yetiştirmekten marketlere satışına kadar çok çeşitli rolleri üstlenmelerine de imkan sağlanıyor. Böylece tüketim-üretim döngüsünün etik bir biçimde nasıl gerçekleşebileceği erken yaşlarda öğrenilmiş ve deneyimlenmiş oluyor.

Yararlanılan kaynaklar:
https://www.plantbasednews.org/culture/megan-fox-sends-her-children-to-a-vegan-school
https://people.com/parents/megan-fox-teaching-sons-to-be-themselves-brian-austin-green/
https://vegnews.com/2019/2/how-one-all-vegan-california-school-plans-on-changing-education-forever

Megan Fox çocuklarını vegan bir okula gönderiyor yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

“Hive” (Kovan) da denen Wageningen Kampüsü’ndeki söz konusu Küresel Gıdalar İnovasyon Merkezi gıdanın geleceğini sürdürülebilir ve sağlıklı biçimlerde dönüşüme uğratmak olarak dile getirdikleri temel amaçları doğrultusunda bilim insanlarının ortak çalışmalar yürütebileceği bir buluşma merkezi olma işlevine de sahip.

Merkezin tasarımının buna uygun özel yapısı sayesinde, akademisyenler, uzmanlar, kurumsal partnerler, müşteri ve tüketiciler araştırma ve geliştirme ekipleriyle birlikte inovasyon çalışmalarında düşünce ve katkılarını etkili bir şekilde buluşturabilecek. Böylesi kaliteli bir karmaşıklığa son derece açık ve direkt etkileşimler sonucunda ortaya daha arzu edilir ürünler çıkabileceği ifade ediliyor.

Yetkililer merkezi dizayn ederken sürdürülebilirliği ve döngüselliği (circularity) her noktada esas aldıklarını belirtiyor. Hive hem gün ışığından maksimum derecede yararlanmakta hem de 1800 güneş paneliyle enerji tüketimini nötralize edecek ölçüde kısmakta.

Havalandırma sistemleri sağlığı optimize edecek biçimde inovatif yöntemleri kullanırken bahçelerde ve banyolarda kullanılmak üzere yağmur suyu toplanmakta. Mümkün olan yerlerde, geri-dönüştürülmüş veya sürdürülebilir kökenlerden üretilmiş yapı parçaları kullanılmış ve gelecekte yeniden kullanılmak üzere tasarlanmış. Yapı başka pek çok olumlu özelliğiyle şimdiye dek üretilmiş en sürdürülebilir karakterdeki mimarilerden birine sahip sayılmakta.

Bitki bazlı gıdaların inovasyonuna ağırlık verilecek olmakla birlikte sürdürülebilir paketleme gibi çok sayıda ekolojik hassasiyet de Hive’daki araştırma ve geliştirme çalışmalarının öncelikleri arasında yer almaya devam edecek.

İklim krizi ve pek çok çevre sorunuyla mücadelenin önde gelen bilimsel aktörlerinden biri olacağı iddiasını taşıyan Hive kar amacı gütmeyen birçok kuruluşun da merkezin açılışına ait panellere katıldığı ve bundan böyle bu tür kuruluşların sıklıkla bir araya geleceği bir inovasyon merkezi olarak sürdürülebilirlik ve veganlığın kesişim/çözüm olanakları adına şimdiden oldukça sevindirici ve heyecan verici bir gelişme olarak karşılandı.

Yararlanılan kaynaklar:
https://www.livekindly.co/unilever-innovation-centre-vegan-food/
https://www.unilever.com/news/news-and-features/Feature-article/2019/want-to-know-what-you-will-be-having-for-dinner-tomorrow.html

Unilever vegan ve sürdürülebilir ürünler geliştirmek için inovasyon merkezi kurdu: Hive yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Süt eklenmiş kahve için kahvenin fiyatına ek bir ödeme talep etmeyen pek çok kahve satıcısı ya vegan bir opsiyon sunmamakta ya da bitki bazlı alternatifler için sütlü seçeneklere kıyasla ekstra bir fiyatla satış yapmakta. Süt için de para talep eden mekanlarda ise yine vegan bir alternatif için daha yüksek bir ücret belirlenmekte.

Dahası, bitki bazlı alternatiflerin maliyeti ile hayvan sütü maliyeti mukayese edildiğinde de mevcut fiyatlar vegan tercihlerin aleyhine çok orantısız bir biçimde daha yüksek.

Söz konusu “veganize edilmiş kahvelerin daha pahalıya satılması sorunu”, veganlıktaki genel yükselişe karşın, nadir istisnalar dışında küresel bir yaygınlık içerisinde devam etmekte.

Halbuki, süt ürünü yerine bitki bazlı bir seçim yaptığınızda karbon ayak iziniz ve su ayak izinizi azaltmış olarak dünyaya ekolojik bir katkı yaptığınız gibi çeşitli kronik hastalık risklerinizi düşürerek halk sağlığı anlamında toplumsal bir fayda da sağlamış oluyorsunuz.

Dolayısıyla, söz konusu fiyatlandırmalar konusunda daha adil bir düzene geçilmesi gerektiğini düşünüyoruz.

Bahse konu sorunun önemli bir faktörü ve çözüm olanağı da vergilendirme meselesi olarak değerlendirilmekte. Karbon vergisi (örneğin, fosil yakıtlar için uygulanabilir) gibi bir ek vergiyle karbon ekonomisinden uzaklaşmak kısmen de olsa dizayn edilerek kolaylaştırılabilirse -ki bu vergi meselesi ekolojik gerekçelerle pek çok uzmanın yanı sıra Leonardo DiCaprio ve Bill Gates gibi etki gücü yüksek tanınmış isimlerin de öne çıkarak dile getirdiği bir yaklaşım- bu tür bir kuramsal yaklaşım vegan ürünlerde vergi indirimi yoluyla ekolojik çözümler bağlamında da uygulanabilir.

Zira, vegan olmak (vegan üretim/tüketim tarzlarına destek vererek ve bağlı kalarak yaşamak) ve sağlık için veya ekolojik sebeplerle bitki bazlı alternatifleri satın alma eğilimi çeşitli güç sahibi çıkar grupları tarafından “ek fiyatlandırmalarla -bir tür ek vergilendirme gibi- cezalandırılıyor” ve böylece baskılanıyor olabilir mi?

Vegan kahveler neden süt içerenlerden daha ucuz değil? yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Son yıllarda başka pek çok spor dalından elit atletlerin (Lewis Hamilton, Novak Djokovic, Morgan Mitchell, Dotsie Bausch, Massimo Brunaccioni, Nimai Delgado, Kendrick Farris, Ünsal Arık…) vegan olarak büyük başarılar elde etmelerinden sonra söz konusu belgeselde bu kez veganlığın futbolla olan ilişkisi incelenmiş.

Belgesele göre, diğer sporlarda olduğu gibi futbolda da bitki bazlı beslenmenin ana sebepleri şu iki avantaja dayanıyor: 1- Performans artışı; 2- Hızlı iyileşme ve dinlenme/toparlanma (kendine gelme).

Etik-veganlara rastlanabilse de hem etik hem de sağlık/performans kaygıları temelinde vegan olan sporcu sayısı bir hayli fazla.

Jenas’ın görüştüğü futbolculardan özellikle Héctor Bellerín ve Sebastián Pérez bitki bazlı beslenmeyle yakaladıkları faydaları överken belgeselde vegan futbolcu Chris Smalling’e de yer verildi.

Futbolun birleştirici gücü ve geniş kitleler üzerinde yarattığı etki olanakları sebebiyle futbolda bitki bazlı beslenme tercihlerinin ve veganizmin yükselişi veganlığın yaygınlaşması açısından umut verici olarak değerlendirilmekte.

Yararlanılan kaynak:
https://www.veganfoodandliving.com/vegan-diet/fitness/jermaine-jenas-explores-the-rise-of-veganism-in-football-in-a-new-bbc-documentary/

Futbol da veganlaşıyor yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

“Vegan” terimi oldukça soyut özellikte bir karşılığa sahiptir. Diğer yandan, bir kişinin beslenmesi sadece direkt olarak tükettiği somut yiyecekler üzerinden tanımlanır. Burada dikkat edilmesi gereken esas nokta, vegan olmayan diyetler için geçerli olduğu gibi, vegan bir diyet uygulamanın da sağlıklı ve sağlıksız yollarının bulunduğunu anlamak ve belirgin kılmaktır. Zira, sağlıklı vegan diyetleri destekleyen güvenilir kanıtlar yeterli miktarda birikmiş durumda ve bu bilgiler Türkiye kamuoyuna iletilmeli.

Maalesef -ve aslında kısmen medya yüzünden- sağlıksız vegan diyetler gündeme hükmetmekte. Bu son üzücü vakada da, bu çocuğun ciddi bir şekilde yetersiz beslendiği ortaya çıktı; zira, iddialara göre, çocuk sadece sebze, meyve ve anne sütüyle beslenmekteymiş. Ayrıca, bu bebek evde doğumla dünyaya gelmiş ve kısa yaşamı boyunca bir kez bile hastaneye götürülmemiş veya doktor kontrolünden geçmemiş. Dolayısıyla, söz konusu davanın veganlığı hedef almakta kullanılması hiç adil olmazdı. Ne yazık ki, tam da bu şekilde, yani haberi yapılan ebeveynler “vegan” bir aileyi temsil ediyor gibi medyada konu edilmekte ve medyanın veganlığa bu tür yaklaşımları çok yaygın.

ABD, Kanada ve İngiliz Diyet Derneklerine göre, iyi planlanmış vegan diyetler, hamilelik ve çocukluk döneminde de dahil olmak üzere yaşamın tüm aşamalarına uygundur. Sağlıklı bir vegan diyet, her tür besin ihtiyacını yaşamın herhangi bir aşamasında karşılayabilir ve bazı hastalıkların önlenmesinde ve tedavisinde sağlık yararları sağlayabilir.

Milliyet Gazetesi’nde yayımlanan yazı Amerikan Diyet Birliği’nin konumuna atıfta bulunsa da herhangi bir atıfta bulunmadan, başka türlü iddialarda bulunan bir doktor ve diyetisyene sorular yöneltmeyi ve aldığı yanıtları güvenilir bularak veganlığın eleştirisi bağlamında sunmayı uygun görmüş. Görünüşe göre, uygun şekilde planlanmış vegan diyetlerinin sağlıklı olduğu konusunda anlaşan ve bunun üzerine fikir birliği beyanları bulunan binlerce diyetisyenden daha iyi biliyorlar.

Sağlıklı bir vegan diyeti, aşağıdaki “Güç Tabağı”nda (Sorumlu Tıp için Doktorlar Komitesi’nden) gösterildiği gibi, bütün ve bitki bazlı yiyeceklere dayalı bir beslenme modelini esas almaktadır. “Bütün (işlenmemiş) yiyecekler (whole-foods) ve bitki bazlı diyet” ifadesi sağlıklı bir vegan diyetini betimlemekte yaygın olarak kullanılır.

Böyle bir diyet sadece yeterli beslenme açısından uygun olmakla kalmaz, aynı zamanda dünya çapında önde gelen ölüm nedenlerinin risklerini azaltmaya yardımcı olmak açısından en uygun özelliklere de sahiptir: Kalp hastalığı, diyabet, kanser, obezite ve yüksek tansiyon gibi önlenebilir kronik hastalıklar.

Aslında, dünya genelinde hesaplandığında sağlıksız diyetler sigara içmekten bile daha çok ölümden sorumludur. Bu bilgi 27 yılı aşkın bir sürede ve 195 ülkeden elde edilen veriler temelinde gerçekleştirilen ve Mayıs 2019’da Lancet tarafından yayımlanan bir çalışmaya ait bir sonuç.

Bilim, sağlığımız için en uygun yiyeceklerin et, yumurta, peynir ve yoğurt değil, daha ziyade sebze, meyve, tam tahıllar, baklagiller, kuruyemişler ve tohumlar gibi bütün (rafine edilmemiş) bitki bazlı yiyecekler olduğunu göstermektedir.

Ayrıca, Türkiye’de çocukların %30’unun “fazla kilolu” olduğu belirtilmelidir. Yaklaşık her 3 çocuktan biri aşırı kilolu ve bu durum 1990’dan bu yana %151’lik bir artış olduğu anlamına gelmekte. Bu, gelecek yıllarda yaşanabilecek bir halk sağlığı felaketinin reçetesi demektir! Sağlıklı bir vegan diyeti gerçekten de Türkiye’deki bu nesil çocukların ebeveynlerinden önce ölmelerini engellemeye yardımcı olacak çözümlerden biri olabilir.

Aileniz için bütün (işlenmemiş) yiyeceklerden oluşan bitki bazlı bir diyet (sağlıklı bir vegan diyet) benimsemeyi düşünüyorsanız, en son beslenme bilimleriyle güncel bilgileri takip etmekte olan ve böyle bir ağ veya kurumda kayıtlı olan bir diyetisyen ile iletişime geçin. Aslında, “tüm sağlık profesyonelleri vegan diyetlere ilişkin meselelerle ilgili mevcut kanıtlara dayanan bir yaklaşımı izlemelidir.” Bununla birlikte, bireyin ihtiyaçlarına ve yediği ya da yemediği yiyeceklere bağlı olarak bazı takviyelerin alınması (D vitamini, B12 vitamini ve omega-3 yağ asitleri gibi) beslenme yeterliliğini sağlamak için gerekli olabilir.

Yazan: TVD Diyetisyeni Didem Varol (5 Aralık 2019)

Didem Varol kimdir?

Didem Varol Kanada’da eğitim almış, Bitki Bazlı Beslenme (vegan beslenme) konusunda uzman bir diyetisyendir. 2008 yılında McGill Üniversitesi’nden mezun olup yaklaşık 10 yıl Toronto Halk Sağlığı Birimi’nde kronik hastalıkları önleme alanında çalışan Didem Varol, ardından T. Colin Campbell Center for Nutrition Studies & eCornell ve Physicians Committee for Responsible Medicine’den bitki bazlı beslenme eğitimleri aldı. Food For Life programı eğitimlerini verme sertifikasına sahip olmasının yanı sıra, Plantgevity Nutrition Solutions adlı beslenme çözümleri hizmeti ve Vegan Derneği bünyesinde bütünsel bitki bazlı vegan beslenme danışmanlığı hizmeti vermektedir.

Çocuk ölümlerinden sorumlu beslenme tarzları için veganlık suçlanabilir mi? yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Liften zengin olan ve yüksek oranda protein içeren baklagillerin halk sağlığı yaklaşımlarında böylece kalp sağlığı bakımından da öne çıkarılabileceği vurgulanıyor.

Bir diğer çalışmada ise süt ve/veya süt ürünleri tüketen yetişkinlerde başta kanser ve kardiyovasküler hastalıklara bağlı olmak üzere çeşitli hastalıklardan ölüm riskinin arttığı saptandı.

Yine baklagillerin, tam tahıl ürünlerin ve kuruyemişlerin süt/süt ürünleri yerine tüketilmeye başlanmasının da söz konusu ölüm risklerini azaltarak daha uzun yaşama şansını yükselttiği belirlendi.

Aynı çalışmada süt/süt ürünlerinin (işlenmiş ya da değil) “ete” kıyasla da ölüm riskini daha fazla arttırdığı bulunurken uzun yaşama açısından en etkili faktörü sağlayan beslenme tarzının hem “et” hem de süt/süt ürünlerini dışlayan modeller olduğu sonucuna varıldı.

Bahse konu iki bilimsel gelişme vegan yaşamanın sağlık açısından da tercih edilesi olumlu özelliklere sahip olması anlamında bitki bazlı beslenmenin olumlu sağlık etkilerine ilişkin literatürün genişlemesine değerli bir katkıda bulunmuş oldu.

Yararlanılan kaynaklar:
https://www.eurekalert.org/pub_releases/2019-11/pcfr-lbh112019.php
https://www.pcrm.org/news/health-nutrition/dairy-linked-early-death

‘Kalp sağlığı için baklagiller; daha kısa bir yaşam için süt ürünleri’ yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

1- Londra
2- New York
3- Berlin
4- Los Angeles
5- Toronto
6- Varşova
7- Portland
8- Bangkok
9- Tel Aviv
10- Prag

Vegan dostu şehirlerle ilgili yeni bir başka gelişme de Hindistan’da gerçekleşti: Haydarabad UNESCO’nun verdiği “Yaratıcı Şehir” unvanını (Gastronomi kategorisinde) kazanmasının ardından PETA tarafından Hindistan’ın en vegan-dostu şehri olarak tanındı.

Bitki-bazlı beslenme olanaklarının ilerletilmesi, yaygınlaştırılması ve erişilebilir kılınarak kolaylaştırılması ve üretim ve satışının hiçbir aşamasında hayvanlara zulüm ve sömürü içermeyen ürünlerin ve bu ürünlerin satıldığı restoran vb. mekanların çoğalması vegan felsefenin somut olarak hayata geçmesi ve cazip kılınmasında kritik gerekliliklerden biri olarak karşımızda iken Vegan Derneği olarak bu tür seçenek, iş ve girişimleri Türkiye’de desteklemek adına çeşitli çalışmalar da yürütmekte olduğumuzu ve bu tür faaliyetleri vegan bir bilinçle desteklediğimizi bir kez daha belirtmek isteriz.

Yararlanılan kaynaklar:
https://www.happycow.net/
https://www.plantbasednews.org/lifestyle/worlds-top-10-vegan-friendly-cities-new-list
https://timesofindia.indiatimes.com/travel/eating-out/hyderabad-becomes-indias-most-vegan-friendly-city-soon-after-getting-unescos-creative-city-of-gastronomy-title/as72093758.cms

Dünyanın en vegan şehirleri (2019 listesi) yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Gıda üretimi için yararlanılan arazinin %77’si hayvan bazlı “gıda” üretiminde kullanılırken (söz konusu hayvanların beslenmesi ve benzeri amaçlarla kullanılanlar dahil), yalnızca %23’ü bitki bazlı gıda üretiminde kullanılmakta.

Buna karşılık, Küresel Kalori Arzının (insanların tüketmesi için dünya genelinde üretilen ürünlere ait toplam kalori miktarının) sadece %18’i hayvansal ürün kaynaklı iken %82’si bitkisel ürün kaynaklı.

Bir başka çarpıcı sonuç da şöyle: Küresel Protein Arzının (insanların tüketmesi için dünya genelinde üretilen ürünlerdeki toplam protein miktarının) sadece %37’si hayvansal ürün kaynaklı iken %63’ü bitkisel ürün kaynaklı.

Yararlanılan kaynak:
“Half of the world’s habitable land is used for agriculture” – https://ourworldindata.org/global-land-for-agriculture

Ekonomik verilerden çıkan sonuç çok net: #VeganOl! (yeni çalışma) yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Veganlık vurgusu yalnızca çevresel faktörler bakımından insanların kendileri için yol açtıkları riskleri azaltmaktan ibaret değil. Aynı yazıda yine bu ay Oxford ve Minnesota üniversitelerinden bilim insanlarının yayımladıkları bir çalışmada varılan şu çarpıcı sonuca yer verilmiş: Ortalama bir beslenme tarzında tüketilenlere ilave olarak günde 50 gram işlenmiş kırmızı “et” (hayvan bedeni) yiyen bir kişi ölüm riskini söz konusu yıl için geçerli olmak üzere %41 arttırmış olmaktadır.

Bununla birlikte, “etin”, tıbbi açıdan zararlarına kıyasla, çevre üzerinde daha da olumsuz bir etkisi olduğu belirtiliyor: 100 gram sebze ile karşılaştırıldığında 50 gram kırmızı “et” en az 20 kat daha fazla sera gazı salımına ve 100 katı kadar daha büyük arazi kullanımına neden olmakta. Yazarların kullandığı tüm ekolojik göstergelerin ortalaması alınarak ifade edildiğinde söz konusu miktarlardaki kırmızı “et” bir yeşillik kasesinin en az 35 katı daha fazla zarar veren özelliklere sahip.

Yararlanılan kaynak:
How much would giving up meat help the environment?

“Ekolojik çözüm veganlıkta!” – The Economist yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.