28 Ocak Cuma, İstanbul – Ulusal ve uluslararası düzeyde koruma altında olan kızıl geyiklerin yaşam hakkı için Vegan Derneği Türkiye (TVD) tarafından Tarım ve Orman Bakanlığı’na karşı 19 Ekim’de açılan davanın duruşma tarihi belli oldu.

Daha önce bakanlık tarafından mahkemeye gönderilen ve avın gerekliliğini savunan dilekçeler ile uzman görüşlerini bilimsel yönden yetersiz ve çelişkili bularak yürütmenin durdurulması kararı veren Bolu İdare Mahkemesi, 4 Mart Cuma günü saat 14:25’e Bolu Adliyesi’nde (Aşağısoku Mahallesi Yıldırım Beyazıd Caddesi No:2 Merkez) duruşma tarihi ve saati verdi.

Mahkeme aynı zamanda:

• Duruşmaya kadar olan süre içerisinde, “hukuka aykırılığı açık olan dava konusu işlemin; uygulanması halinde telafisi güç zararlar doğabileceğinden itiraz yolu kapalı olmak üzere” yürütmenin durdurulması kararının devamına hükmetti; böylece yargılama sonuçlanana kadar hayvanların avlanmasına getirilen yasak da devam etmiş olacak.
• Avın devam etmesi için verilen itiraz dilekçelerinde, hayvan hakları derneklerinin herhangi bir menfaati ve dava açma ehliyeti olmadığını iddia ederek “ehliyet yönünden” davanın ve müdahilliklerin reddini talep eden, süre aşımı sebebiyle de dava açılamayacağı iddiasıyla bakanlık ile birlikte davaya itiraz eden av şirketi TorosAltay Turizm’in açıklamalarına itibar edilemeyeceği kanaatine vardı; gerekçelerini sundu.
• Hayvan Hakları ve Etiği Derneği’nin ve Hayvanlara Adalet Derneği’nin de davacı yanında (TVD), TorosAltay Turizm adlı av organizasyon şirketinin davalı idarenin yanında (Tarım ve Orman Bakanlığı) davaya katılma başvurularını kabul etti.

4 Mart Cuma günü görülecek duruşmada, yakın zamanda Konya ve Karaman’da açtıkları av karşıtı davada olduğu gibi, nihai kararın hayvanlar lehine çıkması için #AvCinayettir etiketiyle sosyal medyadan son gelişmeyi duyuran TVD, Bolu’daki yaşam savunucularına bir arada olma ve duruşma gününde Bolu İdare Mahkemesi’nde buluşma çağrısı yaptı.

Ne olmuştu?

TVD, Ekim 2021’de, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan 2021-2022 Av Yılı Av Turizmi Uygulama Talimatı çerçevesinde Bolu’da avlanması planlanan 15 kızıl geyiğin öldürülmesine engel olmak için Bolu İdare Mahkemesi’nde bakanlığa dava açmıştı. Bolu’nun Mudurnu Sırçalı, Kıbrısçık, Seben Merkez ve Seben Taşlıyayla bölgelerinde koruma altındaki 15 kızıl geyiğin “avlattırılması işi” ihalesinin etiğe ve hukuka aykırılık teşkil etmesi sebebiyle yürütmenin acilen durdurulmasını ve iptalini talep etmişti.

Kasım ayı başında verdiği yürütmeyi durdurma kararında, av ihalelerini açan bakanlıktan “dava konusu işlemin hukuki ve maddi” gerekçelerine dair ayrıntılı rapor isteyen Bolu İdare Mahkemesi, TVD’nin gönderdiği ikinci savunmanın da ardından bakanlığın etüt-envanter raporlarını yetersiz bulmuş, çelişkiler ve eksiklikler sebebiyle yürütmeyi durdurma kararının devamına hükmetmişti.

Bakanlıktan bir kez daha “ihtilafa yer vermeyecek şekilde açıkça belirtilerek” yaş, cinsiyet gibi popülasyona dair ayrıntılı ön etüt çalışmalarına, envanter kriterleri ve tekniklerine dair ayrıntılı bilgi talep eden mahkeme, bu sayede 15 kızıl geyiğin öldürülmesini bir süre daha engelleyen karara imza atmıştı.

Kızıl geyiklerin “zararlı” olduğu ve av faaliyetlerinin “koruyucu veteriner hekimlik uygulaması” olarak değerlendirilmesi gerektiği iddiasıyla hayvanların avcılarca öldürülmesini savunan bakanlık, mahkemeye sunduğu “uzman” görüşlerini Isparta Üniversitesi Orman Fakültesi Yaban Hayatı Ekolojisi ve Yönetimi bölümünden Dr. Öğretim Üyesi Yasin Ünal’ın, Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Yaban Hayatı Ekolojisi ve Yönetimi bölümünden Doç. Dr. Akif Keten’in ve İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Orman Fakültesi Orman Entomolojisi ve Koruma Anabilim Dalı’ndan Dr. Öğretim Üyesi Vedat Beşkardeş’ten almıştı.

Bakanlıkça hazırlanan ihale kapsamında geyiklerin yaşam hakkı, birey başına en az 9.300 TL, en fazla 14.800 TL’den satışa çıkarılmıştı.

Konya ve Karaman av ihalesi geçen hafta iptal edilmişti

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Konya ve Karaman illerini kapsayan av ihalesine karşı Vegan Derneği’nin 24 Kasım’da açtığı davada nihai karar yakın zamanda hayvanlar lehine olmuştu.

Konya Bölge İdare Mahkemesi, yaklaşık iki ay süren davanın 17 Ocak’ta Konya’da yapılan duruşmasında, bakanlığın savunmasını yine yetersiz bularak, dünya çapında yalnızca Türkiye’de görülen ve nesli tükenen Anadolu yaban koyunlarının ve yine nesli tükenme tehlikesi altında olan yaban keçilerinin avlanması için açılan ihalenin iptaline hükmetmişti. Nihai karar ile avcıların hedefindeki iki türün 2021-2022 “av sezonu” boyunca Konya ve Karaman illerinde avcılar ve av şirketleri tarafından öldürülmesi engellenmişti.

Kapak fotoğrafı: Diana Parkhouse / Unsplash

Bolu’daki kızıl geyiklerin yaşam hakkı için duruşmaya yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Konya ve Karaman illerini kapsayan av ihalesine karşı Vegan Derneği Türkiye (TVD) olarak 24 Kasım’da açtığımız davada nihai karar hayvanlar lehine oldu.

Konya Bölge İdare Mahkemesi, yaklaşık iki ay süren davanın 17 Ocak’ta Konya’da yapılan ilk duruşmasında, bakanlığın savunmasını yetersiz bularak, dünya çapında yalnızca Türkiye’de görülen ve nesli tükenen Anadolu yaban koyunlarının (Ovis gmelini anatolica) ve yine nesli tükenme tehlikesi altında olan yaban keçilerinin (Capra aegagrus) avlanması için açılan ihalenin iptaline hükmetti.

Nihai karar ile avcıların hedefindeki iki türün 2021-2022 “av sezonu” boyunca Konya ve Karaman illerinde avcılar ve av şirketleri tarafından öldürülmesi engellendi.

Bakanlığın savunmaları yetersiz bulundu

Mahkemenin gerekçeli kararında, söz konusu alanda avlanması planlanan hayvanlarının sayılarına, avlanacakları sahalara ve avlanmanın muhtemel sonuçlarına ilişkin olarak bakanlığın bilimsel, somut, kapsamlı araştırma ve tespitler yapmadan ihale açıldığı belirtilirken, “Dava konusu ihalelerde hukuka uygunluk bulunmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır” denildi.

Ankara Barosu ve Konya Barosu Hayvan Hakları Komisyonları’nın avukatlarının, Yunuslara Özgürlük Platformu ve Hayvan Hakları İzleme Komitesi’nin temsilcilerinin ve Konya’daki vegan aktivistlerin destek için katıldıkları duruşmadan bir gün sonra tebliğ edilen gerekçeli kararda aynı zamanda, bakanlığın karşı çıkmasına rağmen TVD’nin tüzüğü dikkate alınarak dava açma ehliyeti bulunduğu belirtildi.

Mahkeme, Avrupa’nın Yaban Hayatı ve Yaşama Ortamlarını Koruma (Bern) Sözleşmesi’nin 2’nci maddesinde, yer alan “Akit Taraflar, ekonomik ve rekreasyonel gereksinimleri ve yerel olarak risk altında bulunan alt türler, varyeteler veya formların isteklerini dikkate alırken, yabani flora ve faunanın, özellikle ekolojik, bilimsel ve kültürel gereksinimlerini de karşılayacak düzeyde, popülasyonlarının devamı veya bu düzeye ulaştırılması için gerekli önlemleri alacaktır” hükmü hatırlatıldı.

“Av katliamı tamamen yasaklanana kadar mücadeleye devam”

TVD Başkanı Ebru Arıman, karara çok sevindiklerini, bakanlığın açtığı ihalenin hiçbir yasal ve bilimsel dayanağı olmadığını savundukları görüşleri çürütecek yanıt verilemediğini, benzer kararı diğer av ihalelerine karşı açılan davalar için de beklediklerini söyledi.

Arıman, duruşma sonrası yapılan basın açıklamasında şunları söyledi: “Hak ihlallerinin sınır tanımadığı bu dönemde, yaşam savunucularının verdikleri mücadelelerin bir bütün olduğuna inanıyoruz. Tür ayırt etmeksizin hayvanların yaşam hakkının hukuken tanınması için verdiğimiz bu mücadelede, ulusal ve uluslararası mevzuatın çizdiği çerçeve ile sınırlı kalmaya zorlanıyor olsak da, doğuştan gelen evrensel hakkın tüm türler için geçerli olduğunu ve çoğunlukla hukuk dışı bırakılan, etik bir temele dayandığını vurgulamak istiyoruz. Canlıların, özellikle nesli tehlike altında olan ve Türkiye’nin endemik türleri arasında yer alan ve nesli tükenmekte olan yaban hayvanlarının öldürülmesi eyleminin ava konu edilmesi, hem insanlık adına utanç verici bir eylem hem de hukuka aykırı bir işlemdir. Türkiye çapında av katliamı tamamen yasaklanana kadar, yaşam hakkını savunan tüm oluşumlarla bir araya gelecek ve mücadelemizi büyüteceğiz.”

Av karşıtı davalarda TVD’nin vekilliğini üstlenen avukat Hacer Gizem Karataş ise, “Bakanlık tarafından sunulan uzman görüşlerinin tamamen avcılığı övmeye yönelik, yaşam hakkının bu hayvanların elinden alınmasını talep eden ve bunu normal bulan raporlar iken, biz yaban hayat rehabilitasyonu üzerine uzman bir veteriner hekimden, bakanlıkça sunulan veri ve raporların yetersiz olduğunu ortaya koyan çok güçlü bir dosya sunduk,” dedi.

Ne olmuştu?

Mahkemenin Kasım ayında verdiği yürütmeyi durdurma kararının ardından Tarım ve Orman Bakanlığı, mahkemeye avın gerekliliğini açıkladığı bir savunma metni göndermişti. Bu savunmayı yetersiz bulduğu için geçtiğimiz ay yürütmeyi durdurmanın devamına karar veren Konya 1. İdare Mahkemesi, bu kez kota belirleme kriterleri, avın planlandığı sahaların taşıma kapasiteleri, hayvan yoğunluğu, popülasyon artışı ve dinamiği hakkında kapsamlı bilimsel rapor ve dayanaklar beklediğini belirtmişti. Mahkeme aynı zamanda bakanlıktan, belirlenen av kotaları ile ihalelerde açıklanan kotalar arasındaki çelişkilerin ve uyuşmazlıkların detaylı bir biçimde açıklanmasını talep etmişti.

Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Konya ve Karaman illerini kapsayan her Anadolu yaban koyunu için 153 bin 900 ila 157 bin 700 ve yaban keçilerinin her biri için en az 9 bin 300 TL tahmini bedelle açılan av ihalesine karşı derneğimiz tarafından açılan davada, Tarım ve Orman Bakanlığı mahkemenin istediği ayrıntılı bilimsel verileri sunamamış, hatta av faaliyetlerinin “koruyucu veteriner hekimlik uygulaması” olarak değerlendirilmesi gerektiği görüşünü savunmaya eklemişti.

Bunun üzerine yaban hayatı uzmanı veteriner hekim Gökçe Coşkun, avcılığın doğal yaşama ve yaban hayatına verdiği zararları özetleyen, avcılık sonucu meydana gelen insan-hayvan etkileşiminin hem halk sağlığı hem de hayvan sağlığı açısından riskleri ortaya koyan bir rapor hazırlayıp TVD aracılığıyla mahkemeye sundu.

Hayvanlara Adalet Derneği (HAD) ile Hayvan Hakları ve Etiği Derneği’nin müdahillik başvurularının reddedildiği davada, hayvanların yaşam hakkını satışa çıkaran Alpha Safari, Avtur Turizm ve Caprovis Hunt Turizm adlı üç av şirketi ile bölgedeki av faaliyetlerinden “katkı payı” alan bölge muhtarlarının müdahillik talepleri kabul edilmişti.

View this post on Instagram

A post shared by Vegan Derneği Türkiye (@tvd.org.tr)

Kapak fotoğrafı: Mustafa Sözen/TRAMEM

Anadolu yaban koyunu ve yaban keçisi av ihalesi iptal edildi yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

17 Ocak 2022, Konya & İstanbul – Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Konya ve Karaman illerini kapsayan av ihalesine karşı Vegan Derneği Türkiye (TVD) tarafından 24 Kasım’da açılan davanın ilk duruşması bugün görüldü.

Yaklaşık iki aydır devam eden davada, dünya çapında yalnızca Türkiye’de görülen ve nesli tükenen Anadolu yaban koyunlarının (Ovis gmelini anatolica) ve yine nesli tükenme tehlikesi altında olan yaban keçilerinin (Capra aegagrus) avlanması için açılan ihalenin yürütmesinin iptali bir kez daha talep edildi.

Duruşmaya, Ankara Barosu ve Konya Barosu Hayvan Hakları Komisyonları’nın avukatları, Yunuslara Özgürlük Platformu ve Hayvan Hakları İzleme Komitesi’nin temsilcileri ve Konya’daki vegan aktivistler destek için katıldı. “Yaşam hakkı satılık değildir”, “Katletmek için yaşatıyorlar” ve “Av cinayettir, yasakla” pankartlarıyla birlikte duruşmayı değerlendiren aktivistler, bu yıl Merkez Av Komisyonu kararlarına ve Kara Avcılığı Kanunu’na karşı daha büyük bir mücadele vereceklerini açıkladı. 

View this post on Instagram

A post shared by Vegan Derneği Türkiye (@tvd.org.tr)

“Özgür ve güvende yaşam hakkı yalnızca insana ait değildir”

Yaşam hakkının hukuken tanınması gerektiğinin altını çizen TVD Başkanı Ebru Arıman, “Av katliamını ve yaban hayatını; ‘hasat raporu, kırsal kalkınma, katkı payı, ekonomik kazanç, turizm potansiyeli ve hatta koruyucu veterinerlik’ adı altında mahkemelerde savunmaya çalışan bakanlığın ve ekonomik kayıp yaşayacakları gerekçesiyle davalarımıza karşı müdahillik başvurusunda bulunan av şirketlerinin karşısında, tek vücut olup hayvanların yalnız olmadığını kanıtlamak için buradayız,” dedi ve sözlerini şöyle sürdürdü:

“Ormanların ve dağların asıl sakinleri olan hayvanların yaşam hakkı, mahkemelerin av karşıtı emsal kararlarına rağmen her yıl keyfi bir şekilde, spor-hobi-turizm adı altında, ekonomik çıkar uğruna bakanlıkça av şirketlerine ve avcılara satışa çıkarılıyor. Buna engel olmak, hayvanları ve yaşam alanlarını korumakla yükümlü olan bakanlıkların sorumluluğunda olması gerekirken, barolar ve sivil toplum kuruluşları harekete geçmediği takdirde, her yıl yüzlerce can kaybediyoruz. İnsanların ‘zararlı’ gördüğü yaban hayvanlarını zehirleyerek veya vurarak öldürmesinin önünü açan ve yakın zamanda Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni yönetmelik de bunun bir başka örneği.

Özgür ve güvende yaşama hakkının yalnızca insana ait olmadığı gerçeğinden hareketle, diğer türlerin yaşadığı hak ihlallerine karşı verdiğimiz mücadeleye ek olarak, hem bu ihalenin hem de yeni yönetmeliğin iptali için, hatta Türkiye çapında av katliamı tamamen yasaklanana kadar, yaşam hakkını savunan tüm oluşumlarla bir araya gelecek ve mücadelemizi büyüteceğiz,” dedi.

Ne olmuştu?

Mahkemenin Kasım ayında verdiği yürütmeyi durdurma kararının ardından Tarım ve Orman Bakanlığı, mahkemeye avın gerekliliğini açıkladığı bir savunma metni göndermişti.

Savunmayı yetersiz bulduğu için geçtiğimiz ay yürütmeyi durdurmanın devamına karar veren Konya 1. İdare Mahkemesi, bu kez kota belirleme kriterleri, avın planlandığı sahaların taşıma kapasiteleri, hayvan yoğunluğu, popülasyon artışı ve dinamiği hakkında kapsamlı bilimsel rapor ve dayanaklar beklediğini belirtmişti. 

Mahkeme aynı zamanda bakanlıktan, belirlenen av kotaları ile ihalelerde açıklanan kotalar arasındaki çelişkilerin ve uyuşmazlıkların detaylı bir biçimde açıklanmasını talep etmişti.

Hayvanlara Adalet Derneği (HAD) ile Hayvan Hakları ve Etiği Derneği’nin müdahillik başvurularının reddedildiği davada, hayvanların yaşam hakkını satışa çıkaran Alpha Safari, Avtur Turizm ve Caprovis Hunt Turizm adlı üç av şirketi ile bölgedeki av faaliyetlerinden “katkı payı” alan bölge muhtarlarının müdahillik talepleri kabul edilmişti.

TVD’nin iptalini istediği ihale kapsamında Konya’da dört farklı bölgede 7 Anadolu yaban koyunu ve 3 yaban keçisinin Türkiye’den ve yurtdışından gelen avcılar tarafından 31 Mart 2022 tarihine kadar öldürülmesi planlanıyor. Anadolu yaban koyunlarının yaşam hakkı birey başına en az 153 bin 900 TL, en fazla 157 bin 700 TL muammen bedel ile ihaleye çıkarken, yaban keçilerinin her biri için en az 9 bin 300 TL bedel belirlendi.

TVD #AvCinayettir Basın Açıklaması

Basına ve kamuoyuna,

Türkiye’nin dört bir yanında sokakta yaşayan hayvanlara ve “tehlikeli oldukları” iddiasıyla hakları ellerinden alınan köpek ırklarına yönelik büyük bir kıyımın Türkiye gündeminde olduğu bugünlerde, dağlarda ve ormanlarda da kitlesel bir katliam yaşanıyor. Hak ihlallerinin sınır tanımadığı bu dönemde, yaşam savunucularının verdikleri mücadelelerin bir bütün olduğuna inanıyoruz.

Bu sebeple bugün, Vegan Derneği olarak, Tarım ve Orman Bakanlığı’na açtığımız üç davadan birinin ilk duruşması için, Anadolu yaban koyunları ve yaban keçilerinin yaşam hakkını savunmak amacıyla, hayvan hakları örgütleri ve barolarla bir araya geldik. Av katliamını ve yaban hayatını; “hasat raporu, kırsal kalkınma, katkı payı, ekonomik kazanç, turizm potansiyeli ve hatta koruyucu veterinerlik” adı altında mahkemelerde savunmaya çalışan bakanlığın ve ekonomik kayıp yaşayacakları gerekçesiyle davalarımıza karşı müdahillik başvurusunda bulunan av şirketlerinin karşısında, tek vücut olup hayvanların yalnız olmadığını kanıtlamak için buradayız. ⠀ 

Tür ayırt etmeksizin hayvanların yaşam hakkının hukuken tanınması için verdiğimiz bu mücadelede, ulusal ve uluslararası mevzuatın çizdiği çerçeve ile sınırlı kalmaya zorlanıyor olsak da, doğuştan gelen evrensel hakkın tüm türler için geçerli olduğunu ve çoğunlukla hukuk dışı bırakılan, etik bir temele dayandığını vurgulamak istiyoruz. Canlıların, özellikle nesli tehlike altında olan ve Türkiye’nin endemik türleri arasında yer alan ve nesli tükenmekte olan yaban hayvanlarının öldürülmesi eyleminin ava konu edilmesi, hem insanlık adına utanç verici bir eylem hem de hukuka aykırı bir işlemdir.

Doğal yaşam alanları her geçen gün, ekolojik yıkım getiren maden, HES, yol ve yerleşim projeleriyle yok edilen, iklim krizinin yıkıcı sonuçlarından biri olan orman yangınlarıyla yuvalarını ve yaşamlarını kaybeden yaban hayvanları, ek olarak, bir başka cinayet biçimi olan avcılık baskısıyla var olma mücadelesi veriyor. Halihazırda Türkiye çapında çakallardan kargalara, tilkilerden tavşanlara, yaban domuzlarından geyiklere kadar onlarca farklı türde yüzlerce yaban hayvanı avcılar tarafından öldürülüyor.

Ormanların ve dağların asıl sakinleri olan hayvanların yaşam hakkı, mahkemelerin av karşıtı emsal kararlarına rağmen her yıl keyfi bir şekilde, spor-hobi-turizm adı altında, ekonomik çıkar uğruna bakanlıkça av şirketlerine ve avcılara satışa çıkarılıyor. Buna engel olmak, hayvanları ve yaşam alanlarını korumakla yükümlü olan bakanlıkların sorumluluğunda olması gerekirken, barolar ve sivil toplum kuruluşları harekete geçmediği takdirde, her yıl yüzlerce can kaybediyoruz. İnsanların ‘zararlı’ gördüğü yaban hayvanlarını zehirleyerek veya vurarak öldürmesinin önünü açan ve yakın zamanda Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yeni yönetmelik de bunun bir başka örneği.

Özgür ve güvende yaşama hakkının yalnızca insana ait olmadığı gerçeğinden hareketle, diğer türlerin yaşadığı hak ihlallerine karşı verdiğimiz mücadeleye ek olarak, hem bu ihalenin hem de yeni yönetmeliğin iptali için, hatta Türkiye çapında av katliamı tamamen yasaklanana kadar, yaşam hakkını savunan tüm oluşumlarla bir araya gelecek ve mücadelemizi büyüteceğiz.

Konya 1. İdare Mahkemesi bugünkü duruşma sonucunu 15 gün içinde tebliğ edeceğini beyan etti. Biz hayvan hakları savunucuları olarak yürütmenin durdurulmasının devam etmesini ve bir an önce nihai kararın işlemin iptali yönünde çıkmasını bekliyoruz. Hayvanların nesillerini sürdürebilmesi ve doğanın kendi dengesini kurabilmesi için insan müdahalesine, hele ki zalimane bir müdahaleye ihtiyacı yok. Hayvanların kaybedecek tek bir günü bile yok.

Avukatımız Gizem Karataş’a, mahkemeye bağımsız uzman görüşüyle katkıda bulunan yaban hayat uzmanı veteriner hekim Gökçe Coşkun’a ve destek olmak için bugün yanımızda olan Ankara Barosu ve Konya Barosu Hayvan Hakları Merkezleri’nin avukatlarına, Yunuslara Özgürlük Platformu ve Hayvan Hakları İzleme Komitesi temsilcilerine, gösterdikleri irade ve emekleri için çok teşekkür ediyoruz.

Mücadelemiz burada bitmedi; tüm türler özgür olana farklı alanlarda dek devam edecek.”

Ebru Arıman – Vegan Derneği Türkiye (TVD) Başkanı 

Duruşmaya dair ayrıntılar

“Biz sunduğumuz dilekçemizde kanunda yer alan, Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler ve Türkiye’deki iç hukuk uyarınca, karşı tarafın ispat etmesi gereken hususlardan bahsetmiştik. Daha sonra mahkeme yürütmeyi durdurma kararını verdiğinde, bakanlığın sunduğu verileri ve savunmayı yetersiz bulduğunu ifade eden bir şekilde ek birçok belge ve veri istedi. Ardından bakanlıkça verilen ikinci savunma dilekçesinde de, bu yargılamanın devam etmesi açısından bir ihtiyaç niteliğinde olan bu belgelerin hiçbiri sunulamadı.

Şu anda hukuken koruma altında olan hayvanlar ile ilgili olarak, korumaya yönelik olarak düzenlemelere dair, dava dilekçemize karşı hala geçerli bir argüman geliştiremedikleri için, hazırladıkları envanter raporları ya da sundukları popülasyon tespitine ve sayımına ilişkin arazi inceleme raporlarının yetersizliğinin kendileri de farkında. Bu sebeple savunmalarını daha çok ekonomik katkı gerekçesine çekmeye çalışıyorlar. Bu yüzden de Konya ve Karaman’da avın gerçekleştiği köylerdeki muhtarların davaya müdahil olması için çabaladılar. Danıştay’ın da içtihadı bu yönde olduğu için, bu kişilerin yaptığı başvurular, maddi menfaatleri olduğu gerekçesi ile kabul edildi. 

Bugün duruşmada bizim kanunen temellendirdiğimiz argümanlara yanıt niteliğinde, onları çürütecek hiçbir cevap verilemedi.

Duruşmanın çoğunluğunda biz bu muhtarları dinlemek durumunda kaldık. Muhtarlar yerinde olmayan bir şekilde, devletten katkı payı aldıklarını iddia ederek hayvanların yaşam haklarını ve bizim kanunen sunduğumuz savunmalara karşılık yerinde olmayan bazı gerekçeler öne sürdüler. Aslında bu savunmaların bu dosyada, yargılama çerçevesinde dinlenmemesi bile gerekiyor. Ancak bir şekilde kendi taraflarına çekerek ‘Biz bu sayede köyümüze okul yapıyoruz’ gibi gerekçeler ile bir savunma sundular.

Bakanlık tarafından sunulan uzman görüşleri, tamamen avcılığı övmeye yönelik, yaşam hakkının bu hayvanların elinden alınmasını talep eden ve bunu normal bulan raporlar iken, biz yaban hayat rehabilitasyonu üzerine uzman bir veteriner hekimden, bakanlıkça sunulan veri ve raporların yetersiz olduğunu ortaya koyan çok güçlü bir dosya sunduk.

Bu sebeple kesinlikle yürütmenin durdurulmasının devamını, hatta verilecek bu nihai kararla da ihalenin iptaline karar verilmesini bekliyoruz. Aksi takdirde çok büyük bir hukuksuzluk ve haksızlık, hakkaniyetsizlik meydana gelecek.”

Av karşıtı davalarımızda TVD avukatı Hacer Gizem Karataş

Anadolu yaban koyunu ve yaban keçisi av davası görüldü yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Mahkemenin 17 Ocak’a ilk kez duruşma tarihi vermesi üzerine dernekler, doğa ve hayvan hakları savunucularına duruşmaya katılma çağrısı yaptı.

20 Aralık Pazartesi, İstanbul – Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Konya ve Karaman illerini kapsayan av ihalesine karşı Vegan Derneği Türkiye (TVD) tarafından 24 Kasım’da açılan davada ikinci ara karar çıktı.

Konya 1. İdare Mahkemesi bir kez daha, dünya çapında yalnızca Türkiye’de görülen ve nesli tükenen Anadolu yaban koyunlarının (Ovis gmelini anatolica) ve yine nesli tükenme tehlikesi altında olan yaban keçilerinin (Capra aegagrus) lehine karar alarak, daha önce verdiği yürütmeyi durdurma kararının devamına hükmetti.

Bu kararla yargılama sonuçlanana kadar hayvanların avlanmasına getirilen yasak da devam etmiş olacak.

Mahkeme bakanlık raporlarını eksik ve çelişkili buldu

Mahkemenin Kasım ayında verdiği yürütmeyi durdurma kararının ardından Tarım ve Orman Bakanlığı, mahkemeye avın gerekliliğini açıkladığı bir savunma metni göndermişti. Bu savunmayı yetersiz bulduğu için yürütmeyi durdurmanın devamına karar veren Konya 1. İdare Mahkemesi, bu kez kota belirleme kriterleri, avın planlandığı sahaların taşıma kapasiteleri, hayvan yoğunluğu, popülasyon artışı ve dinamiği hakkında kapsamlı bilimsel rapor ve dayanaklar beklediğini belirtti.

Mahkeme aynı zamanda bakanlıktan, belirlenen av kotaları ile ihalelerde açıklanan kotalar arasındaki çelişkilerin ve uyuşmazlıkların detaylı bir biçimde açıklanmasını talep etti.

Derneklerden duruşmaya katılım çağrısı

Hayvanlara Adalet Derneği (HAD) ile Hayvan Hakları ve Etiği Derneği’nin müdahillik başvurusunda bulunduğu dava için ilk kez 17 Ocak 2022’ye duruşma tarihi verildi.

Müdahil dernekler, TVD ile birlikte doğa ve hayvan hakları savunucularına sosyal medya üzerinden çağrı yaparak, Konya-Karaman illerinde planlanan av ihalelerine yönelik nihai kararın iptal yönünde çıkması için bir arada olma ve duruşma gününde Konya’da buluşma çağrısı yaptı.

17 Ocak’ta gerçekleştirilecek duruşma, 31 Mart 2022 tarihine kadar av acenteleri aracılığıyla avcılarca öldürülmesi planlanan 7 Anadolu yaban koyunu ve 3 yaban keçisinin kaderini belirleyecek.

Katliamın kılıfı: “Hasat raporu, kırsal kalkınma, katkı payı ve koruyucu veterinerlik”

Kasım ayında verilen yürütmeyi durdurma kararının ardından Tarım ve Orman Bakanlığı karara itiraz ederek “Hasat Raporu” adı altında av katliamının gerekliliği iddiasını gerekçelendirmeye çalışmış, hatta dava dosyasına “orman köylülerinin” ve Hedef Av Turizmi ile Alfa Safari Turizm adlı av şirketlerinin ekonomik zarara uğrayacağı gerekçesiyle müdahillik başvurularını da eklemişti.

Ayrıca bakanlık, Bolu’daki kızıl geyiklerin öldürülmesine karşı TVD’nin açtığı ve yine yürütmeyi durdurma kararı alınan davada öne sürdüğü iddiayı Konya davasında da yineleyerek, av faaliyetlerinin “koruyucu veteriner hekimlik uygulaması” olarak değerlendirilmesi gerektiğini iddia etmişti.

Aynı zamanda, avın devam etmesi için verdiği itiraz dilekçesinde, hayvan hakları derneklerinin herhangi bir menfaati ve dava açma ehliyeti olmadığını iddia ederek “ehliyet yönünden” davanın ve müdahilliklerinin reddini talep etmişti.

Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından açılan ve izin verilen av turizmi ihaleleri kapsamında, Anadolu yaban koyunlarının yaşam hakkı, birey başına en az 153 bin 900 TL, en fazla 157 bin 700 TL muammen bedel ile ihaleye çıkarken, yaban keçilerinin her biri için en az 9 bin 300 TL bedel belirlenmişti. 

Anadolu yaban koyunu ve yaban keçisi avına mahkemeden ikinci kez onay çıkmadı yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

27 Kasım Cumartesi, İstanbul – Tarım ve Orman Bakanlığı’nın Konya ve Karaman illerini kapsayan av ihalesine karşı Vegan Derneği Türkiye (TVD) tarafından 24 Kasım’da açılan davada hızla ara karar çıktı. Konya 1. İdare Mahkemesi, dünya çapında yalnızca Türkiye’de görülen Anadolu yaban koyunlarının (Ovis gmelini anatolica) ve Türkiye’de nesli tükenme tehlikesi altında olan yaban keçilerinin (Capra aegagrus) lehine karar alarak yürütmeyi durdurma verdi.

Mahkeme; ön etüt ve envanter raporları ile ihaleye ilişkin hazırlanmış tüm raporlar dahil olmak üzere, “dava konusu işlemin hukuki ve maddi” gerekçelerine dair ayrıntılı bakanlık savunmasını içeren belgelerin 15 gün içinde kendilerine ulaştırılması gerektiğini belirtti. Ayrıca 15 maddelik ara karar gereğinin tüm yönleriyle yerine getirilmesinin “yasal zorunluluk” olduğunu vurguladı.

Dernek; Konya ve Karaman’ın farklı bölgelerinde 7 Anadolu yaban koyununun ve 3 yaban keçisinin “avlattırılması işi” ihalesinin etiğe, hukuka ve kamu düzenine aykırılık teşkil etmesi sebebiyle yürütmenin acilen iptalini talep ediyor.

Bakanlığa karşı açılan davada yürütmenin iptali kararı alındığı takdirde, 31 Mart 2022 tarihine kadar av acenteleri aracılığıyla avcılarca öldürülmesi planlanan her bir Anadolu yaban koyunu ve yaban keçisi kurtulmuş olacak.

Anadolu yaban koyunlarının yaşam hakkı, birey başına en az 153 bin 900 TL, en fazla 157 bin 700 TL muammen bedel ile ihaleye çıkarken, yaban keçilerinin her biri için en az 9 bin 300 TL bedel belirlenmişti. 

Anadolu yaban koyunu avı ulusal ve uluslararası mevzuata da aykırı

TVD, yürütmeyi durdurma ve iptal talepli dava dilekçesinde bilimsel raporlara atıfta bulunurken, aynı zamanda Tarım ve Orman Bakanlığı’na ait yayınlarda Anadolu yaban koyunuyla ilgili çelişkili ifadelere ve uygulamalara yer vermişti. Dilekçede bakanlıkça “Türkiye’nin zenginliği ve sembolü” olarak tanımlanan bu türün hassasiyetine dair şu bilgiler verildi:

“Yaban koyunu’nun bir alt türü olan Anadolu yaban koyunu (Ovis gmelini anatolica) Türkiye’ye ‘endemik’ bir türdür, yani Anadolu’ya özgüdür ve yalnızca ülkemizde İç Anadolu’nun çok kısıtlı bir alanında yaşamakta ve üremektedir. Halk arasında ‘ceren, ceran ya da dağ koyunu’ olarak da anılan bu nadir türün sayılarında sürekli bir düşüş olduğu yıllar içinde gözlemlendiği için Tarım ve Orman Bakanlığı bu türün ulusal mevzuat ile korunmasını şart koşmuştur. Ayrıca Bern Sözleşmesi’nin 3. maddesi uyarınca endemik bir tür olmasından ötürü avlanması hukuka aykırıdır.

Bizzat Tarım Orman Bakanlığının yayını olan Tarım Orman Dergisi’nin Ocak 2021 tarihli yayında, Türkiye’de 2019 yılı sayımı itibarıyla sadece 893 Anadolu Yaban Koyunu’nun tespit edildiği belirtilmiştir. Bu sayının, daha önce defalarca kez hakkında yapılan ihalelerin iptal edildiği ve ilgili iptal kararlarının da dilekçe ekinde sunulduğu kızıl geyik ve yaban keçisi türlerinden çok daha az olduğu ilgili yayında da görülebilmektedir.

Günümüzde sayıları son derece düşük olan bu türler uluslararası düzeyde de takip edilmektedir. Yaban koyunu Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN) tarafından Neredeyse Tehdit Altında kategorisinde yer almaktadır. Bu duruma gerekçe olarak ‘avlanma, habitat kaybı ve çiftlik hayvanlarıyla yem/alan rekabeti gibi sebeplerle son üç nesilde (24 yıldır) sayılarının ciddi ölçüde azaldığı’ yönündeki tespit gösterilmiş olup bu durumun çok kısa sürede türün ‘hassas’ statüye düşmesine sebep olacağının da tahmin edildiği belirtilmektedir.

İptalini talep ettiğimiz ihale ile bu bölgede yaşayan bu türlerin avının iptali hususunda karar verilmezse, geri dönüşü olmayacak nitelikte bir karar verilmiş olacaktır.”

Kızıl geyik avına karşı yürütmeyi durdurma kararı da Konya-Karaman dava dilekçesinde

TVD, 2020’de kazanılmış av karşıtı davalara ek olarak, ulusal ve uluslararası düzeyde koruma altında olan 15 kızıl geyiğin yaşam hakkı için 19 Ekim’de Tarım ve Orman Bakanlığı’na karşı açtığı davada çıkan ara kararı da emsal olarak dilekçeye ekledi.

Bolu İdare Mahkemesi, kızıl geyiklerle ilgili davada Kasım ayı başında yürütmeyi durdurma kararı almış, davalı bakanlıktan “dava konusu işlemin hukuki ve maddi” gerekçelerine dair ayrıntılı açıklamalar içeren belge ve raporların 15 gün içinde kendilerine ulaştırılması gerektiğini belirterek 15 maddelik ara karar gereğinin tüm yönleriyle yerine getirilmesinin “yasal zorunluluk” olduğunu vurgulamıştı.

Diğer davaların da sonuçları bekleniyor

Koruma altındaki 15 kızıl geyiğin Bolu’da öldürülmesini engellemek amacıyla Tarım ve Orman Bakanlığı’na dava açan ve şimdilik yürütmeyi durdurma kararı alan TVD, ayrıca Hayvan Hakları ve Etiği Derneği ile birlikte, yine “av turizmi” kapsamında Adana, Mersin, Hatay, Niğde ve Kayseri’de nesli tükenme riskiyle karşı karşıya olan 70 yaban keçisinin öldürülmesine engel olmak için Adana 2’nci İdare Mahkemesi’nde bir dava açmıştı.

Ankara ve İzmir baroları da bu yıl can kayıplarını engellemek için, Türkiye çapındaki tüm av ihalelerinin ve Merkez Av Komisyonu kararlarının iptalini talep eden iki ayrı dava açmış; TVD, Hayvan Hakları ve Etiği Derneği ve Hayvanlara Adalet Derneği ile birlikte her iki davaya da müdahillik başvurusunda bulunmuştu.

Kapak fotoğrafı: Anadolu yaban koyunu / Barış Koca / TRAMEM

Konya ve Karaman’da Anadolu yaban koyunu ve yaban keçisi avına mahkemeden yürütmeyi durdurma kararı çıktı yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.