Çalışma kapsamında Belçika, Çekya, Almanya, İtalya, Malezya, Hollanda, Polonya, Güney Afrika, İspanya, Birleşik Krallık ve ABD’deki 422 bitki bazlı et ve 251 bitkisel süt, uluslararası alanda tanınan WHO Besin Profili modeli (NPM), Hollanda Beslenme Merkezi ve Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi’nin (EFSA) beslenme mevzuatı yönergelerine göre değerlendirildi.

ProVeg Sağlık ve Beslenme Direktörü ve raporun baş yazarı Valentina Gallani: "Yüksek düzeyde hayvansal gıda tüketmeye devam etmek, iklim krizini ve sağlığımızı giderek daha fazla etkiliyor. Bu nedenle, ulusların mümkün olduğunca çabuk daha fazla bitki bazlı beslenmeye geçmesi şart Raporumuz, bitki bazlı ürünlerin mevcut güçlü ve zayıf yönlerini vurgulayarak, endüstri ve hükümetler gibi paydaşların ülkelerinin süpermarketlerindeki bitki bazlı ürünleri daha da iyileştirmelerine olanak sağlıyor. Daha fazla bitki bazlı gıdalara geçiş, yaşam tarzı hastalıklarını azaltmanın, iklim değişikliği ve biyolojik çeşitlilik kaybıyla mücadeleye yardımcı olmanın kanıtlanmış bir yoludur."

Sonuçlar incelendiğinde, bitki bazlı etlerin hayvan kaynaklı ete göre daha az doymuş yağ ve önemli ölçüde daha fazla lif içerdiği, bitkisel sütlerin ise inek sütüne göre daha az yağ ve daha az doymuş yağ içerdiği görülüyor. Çalışma kapsamında incelenen tüm ülkelerde soya sütü özellikle ön plana çıkıyor. Çoğu bitkisel sütün şeker oranının düşük olduğu ve yaygın yanılgının aksine, takviyeler sayesinde bitkisel sütlerin inek sütü ile benzer kalsiyum seviyelerine sahip olduğu görüldü.

Gelecek İçin Öneriler

Çalışma yalnızca ürünlerin içeriklerini kapsamıyor. Elde edilen sonuçlar ışığında hazırlanan rapor aynı zamanda toplumun farklı kesimleri için bazı önemli önerileri de içeriyor.

Bitki bazlı ürün üreticilerine tuz ve şeker içeriğini sınırlamaları ve bitki bazlı gıdalarını mikro besinlerle zenginleştirmeleri tavsiye ediliyor. Perakendecilere bitki bazlı ürünlerin hayvansal ürünlerden daha pahalı olmamasını sağlamaları önerilirken, hükümetlere ise sağlıklı ve sürdürülebilir ürünlerin geliştirilmesine yardımcı olmak için bitki bazlı alternatifler için ulusal yönergeler sağlamaları çağrısında bulunuluyor.

Bitki Bazlı Ürünler ve Etkileri

Her geçen gün sayısı artan araştırmalar artık bitki bazlı alternatiflerin insan sağlığına yararlarını açık bir şekilde oraya koyuyor. Bu yılın başlarında yayınlanan bir başka rapor ise baklagiller ve tofu gibi daha az işlenmiş proteinlerin en sağlıklı seçenekler olmasının yanında, “yeni nesil” et alternatiflerinin ortalama olarak hayvan kaynaklı etten daha az kalori, daha az doymuş yağ ve daha fazla lif içerdiğini gösteriyordu.

The Food Foundation’ın söz konusu raporuna göre çeşitli bitki bazlı et alternatifleri, Beyond Meat ve Quorn gibi yeni nesil et alternatifleri, tofu ve tempeh gibi geleneksel et alternatifleri ve fasulye ve tahıllar gibi tam bitkisel gıdalar olmak üzere üç kategoride incelendi. Her üç kategoride de insan sağlığına ek olarak, bitki bazlı etlerin hayvan kaynaklı ete göre önemli ölçüde daha az sera gazı emisyonu ürettiği ve çok daha düşük bir su ayak izine sahip olduğu görüldü.

2023’ten önceki bir ProVeg araştırması da bitki bazlı etlerin genellikle hayvansal etten daha sağlıklı bir seçim olduğu ve yaşam tarzıyla ilişkili hastalık riskini azaltma potansiyeline sahip olduğu sonucunu içeriyordu.

Yeni Nesil Protein Alternatiflerine Yönelik Sağlık Endişeleri Hakkında

Tüketiciler genellikle bitki bazlı beslenmeye geçişte yeterli protein alma konusunda endişe duysalar da, hayvan kaynaklı et ile geleneksel veya yeni nesil bitki bazlı alternatifler arasındaki protein içeriği farkının minimum olduğu bulundu.

The Food Foundation'da Kıdemli İş ve Yatırımcı Katılımı Yöneticisi Rebecca Tobi: "Hayvan kaynaklı etin tadını taklit eden bitki bazlı alternatifler, insanların daha fazla bitki açısından zengin diyetlere yönelmelerine yardımcı olmakta gerçekten yararlı bir rol oynayabilirken, fasulye gibi alternatif protein kaynakları hem hayvan kaynaklı ete hem de diğer bitki bazlı et alternatiflerine kıyasla daha güçlü bir performans sergiliyor."

Tüm yeni nesil ürünler ultra işlenmiş olarak sınıflandırılsa da, yapılan son araştırmalar tüm yüksek oranda işlenmiş gıdaların olumsuz sağlık etkilerine sahip olmadığını gösteriyor. 2023 tarihli bir çalışmada, yeni nesil protein alternatiflerinin herhangi bir sağlık dezavantajıyla ilişkilendirilmediği ve diğer yandan, işlenmiş hayvan kaynaklı et ürünlerinin zararlı olduğu görüldü. Hala endişeli olan tüketiciler için rapor, çok daha az işlenmiş olan tofu, tempeh ve seitan gibi geleneksel protein alternatiflerini öneriyor.

Kaynaklar: vegconomist, Proveg, The Food Foundation

Yeni Araştırma: Bitki Bazlı Et ve Bitkisel Süt Hayvan Kaynaklı Ürünlerden <strong>Daha Sağlıklı</strong> yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Fransa’nın en yüksek mahkemesi, hükümet tarafından Temmuz ayı başında öne sürülen bitki bazlı et terimlerine yönelik tartışmalı yasağı dayanaksız bularak bozdu.

Ekim 2022’de yürürlüğe girmesi planlanan yasak, Fransa’daki üreticilerin artık bitki bazlı et alternatifleri için “sosis, pastırma ve biftek” gibi kelimeleri kullanmasına yasak getiriyordu. “Burger” terimi ise bu yasak kararnamesinin dışında tutulmuştu. AB’nin en büyük ve dünyanın en büyük 7. “sığır eti” üreticisi olmasına rağmen yasak, tüketicilerin kafasında oluşabilecek “karışıklığı azaltmak” olarak gerekçelendirilmişti.

Et, süt ve hayvancılık endüstrileri tarafından güçlü bir şekilde desteklenen bu yasak, şimdilik Danıştay tarafından bozulmuş oldu.

Yasağa karşı kamuoyu tepkisi

Duyurunun ardından yasak, kamuoyunda hayal kırıklığı ve kafa karışıklığıyla karşılandı. Gıda bilinçlendirme ve farkındalık kuruluşu ProVeg International’a göre Fransa’da çıkarılan bu yasak, özellikle de hayvan tüketiminin zararlarına yönelik farkındalığın her geçen gün arttığı ve hepimize sorumluluk düştüğü böyle bir dönemde, sadece “hayvancılık endüstrisini daha da cesaretlendirmeye” hizmet edecekti.

ProVeg International Başkan Yardımcısı Jasmijn de Boo, Vegan Food & Living’e gönderilen bir açıklamada şunları söyledi: “Küresel olarak tüm sera gazlarının beşte birinden sorumlu olan endüstrilere, emisyon, kirlilik, toprak, su ve hayvan kullanımındaki paylarını artırma konusunda hükümetler tarafından izin verildiğinde ve tüketicilerin düşük karbon odaklı ve bilinçli seçimler yapmaları aktif olarak zorlaştırıldığında, bizim de politikacılara dönüp bazı zor soruları sormamız gerekiyor. Fosil yakıt endüstrisinde nasıl bir reform gerekiyorsa, et, süt, yumurta ve deniz ürünleri endüstrilerinin de reforma ihtiyacı var.”

Fransa’nın alternatif et markalarından biri olan La Vie’nin Kurucu Ortağı Nicolas Schweitzer, sosyal medyada, “Bundan daha yanıltıcı bir şey görmedim. Fransa’nın yeniden sanayileştirilmesi için çabaladıktan sonra hükümet, mevcut konumumuzu yeniden düşünmeye zorlayan bir kararname çıkardı,” dedi. Schweitzer hükümet kararının zamanlama açısından da yanlış olduğunu vurgulayarak, tam da karbon ayak izimizi azaltmak için sürdürülebilir bitkisel et alternatifleri bulmamız gerektiği bir dönemde bu kararın çıkmasını eleştirdi.

“Bitki bazlı gıdalar iklim kriziyle mücadelede çözümün parçası”

Yasak kararının açıklanmasından sadece üç hafta sonra, Fransa’nın en yüksek mahkemesi olan Danıştay yasağa ilişkin yürütmeyi durdurma kararı aldı. ProVeg’in aktardığına göre mahkeme, “yasağın yasal temelleri konusunda ciddi şüphelerini dile getirdi ve tüketiciyi bilgilendirme konusundaki savı dayanaksız buldu”.

Proveg’den Jasmijn de Boo, “Fransa’daki Danıştay’ın bitki bazlı ürünlerin isimlendirmesine getirilen yasağı askıya almaya yönelik kararını memnuniyetle karşılıyoruz. Bitki bazlı gıdalar iklim kriziyle mücadelede çözümün bir parçası ve herhangi bir düzenleme, vegan gıdaların satışını ve pazarlamasını engellememeli. Aksine aktif olarak desteklemeli,” dedi.

Kaynak: Vegan Food and Living

Kapak fotoğrafı: Bezelye ve soya proteininden üretilen vegan et – LikeMeat / Unsplash

Mahkeme, Fransa’da “vegan et” isimlendirme yasağını haksız bularak kararnameyi askıya aldı yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Oyuncu Owen Wilson, Woody ve Laura Harrelson ile bir araya gelerek vegan et markası Abbot’s Butcher’a yatırım yaptı. 2017 yılında hayvan hakları aktivisti Kerry Song tarafından kurulan vegan marka Abbot’s Butcher; bezelye proteini, sebze, çeşitli ot ve baharatlar, sızma zeytinyağı ve sirkeden yapılan, soya ve fındık içermeyen vegan et üretiyor.

Bitki bazlı değişimi destekleyen Harrelson ve Wilson tarafından yapılan finansman desteği, markanın dağıtım ağını büyütmek ve yeni vegan ürünler geliştirmek için kullanılacak.

Bezelye proteini bazlı etler, ürüne bağlı olarak porsiyon başına 14 ila 18 gram protein içeriyor.

Ekim 2019’da Abbot’s Butcher’ın tavukların ölü bedenlerinden değil, buğday, fasulye proteini ve çeşitli baharatlar gibi bitki bazlı ürünlerden elde ettiği vegan eti, restoran zinciri Tender Greens’in 31 lokasyonunda görücüye çıkmıştı. Marka şu anda ABD çapında 800 perakende ve yemek servisi lokasyonunda dağıtılıyor.

Çevre ve vegan aktivizmi

Bu, Owen Wilson’ın bitki temelli gıda girişimlerinde ilk adımı olsa da, Woody ve Laura Harrelson aktif olarak çevre ve vegan aktivizmi yapıyor.

Woody, geçen yaz yaptığı yatırımla hayvan sömürüsü içermeyen vegan deniz ürünleri şirketi Good Catch’in pazara girmesine öncülük etmişti. Aynı zamanda gezegeni nasıl kurtarabileceğimizi ayrıntılı olarak anlatan Kiss The Ground belgeselini seslendirmişti. Vegan aktör ayrıca, Stranger Things yıldızı Sadie Sink’in bitki bazlı beslenmeyi benimsemesinin ardındaki ilham kaynağı olarak biliniyor.

Kaynak: Vegnews, The Beet

Vegan Hollywood yıldızları bitki bazlı et markasına yatırım yaptı yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.

Bitki bazlı gıdalar için perakende pazarının yalnızca ABD’de halihazırda 7 milyar dolar olduğunu belirten rapor, bitki bazlı et ürünlerinin katlanarak artan popülaritesi sebebiyle ABD’de 14 milyar dolarlık fırsat sunduğunu da açıklıyor.
⠀
Bugün özellikle California, New York, Florida, Maryland, Ohio ve Oregon gibi eyaletler başta olmak üzere, ABD’deki restoranların yüzde 9,2’si artık menülerinde sebzelerden yapılmış bitki bazlı et sunuyor.

İklim krizine karşı bitkisel beslenme

Raporun en önemli göstergelerinden biri de, hayvancılık ve hayvan tüketiminin iklim kriziyle doğrudan bağlantısı olduğu gerçeğinin tüketici davranışlarında önemli bir değişiklik yarattığını ortaya koyması.

Araştırmaya göre, iklim değişikliğine yönelik endişeler sebebiyle bitki bazlı et yiyenlerin sayısı yılda yüzde 83 oranında artıyor.

Tastewise CEO’su Alon Chen raporda, iklim değişikliğinin yıkıcı boyutlara varan ilerleyişi karşısında pek çok şirketin, üretim çiftliklerinin ve hayvancılık endüstrisinin sebep olduğu karbon ayakizini önemli ölçüde azaltmanın yenilikçi yollarını aradığını belirtiyor: “Bitki bazlı et ürünlerine ayrılan kaynaklardaki bu artış, gerçek ve uygulanabilir çözümler arayan tüketicilerin talepleriyle birleştiğinde, beslenme şeklimizde yerinde bir değişim meydana getiriyor. Daha sağlıklı, daha sürdürülebilir bir yiyecek ve içecek dünyası için sabırsızlanıyoruz. Bunda hepimizin payı var.”

Sömürü içermeyen bitkisel tarifler

Hamburgerden lahmacuna, kokoreçten karnıyarığa kadar sebzelerle her şeyi uygun fiyata yapabiliyoruz. Üstelik yıllardır pazarlardan, marketlerden satın aldığımız aynı sebzelerle.

Bazılarını aşağıda henüz denememiş olanlar için paylaşıyor; daha fazla insanın, hayvanların hamburger etine, kıymaya, kemik parçasına indirgenmediği, ürüne dönüştürülmediği, sömürü içermeyen vegan bir beslenme ve yaşam tarzını benimsemesini umuyoruz.

Kaynak: Plantbased News

Kapak fotoğrafı: Contentedness Cooking

Menülerde bitki bazlı et ürünlerinde %1320 artış yazısı ilk önce TVD | Haberler üzerinde ortaya çıktı.